Lesbrief
Kleine Beestjes
Avonturenpad
Versie voorjaar

Bedoeld voor
kinderen uit groep 3 en 4 van het basisonderwijs
Stadsdeel Amsterdam
Noord
Natuur en Milieu Educatie
Samenvatting
Het doel van de les
Kinderen maken op actieve wijze kennis met het leven van kleine
diertjes op de schooltuin
Doelgroep
Groep 3 en 4 van het basisonderwijs
Duur
0,5 uur voorbereiding
1 uur activiteit op de tuin
1 uur verwerking
Wanneer
Er is een najaars- en een voorjaarspad, waarbij het leven van
verschillende diertjes centraal staat
Ondersteuning
De leerkracht voert de les zelf uit met behulp van enkele ouders.
De educatief medewerkers van de schooltuin zorgen dat het pad
is uitgezet en de materialen staan opgesteld.
Educatieve materialen
a.Handleiding voor de leerkracht en begeleiders
b.Op de tuin:
Per opdracht:
* een plaat met illustratie
* tekst van de opdracht
* materialen om de opdracht mee uit te voeren
Per begeleider:
* een plattegrond van de schooltuin met daarop opdrachten ingetekend
* aandachtspunten voor de begeleiding
Lokatie
Het bosplantsoen rond de schooltuin
Samenvatting lesprogramma
1.Voorbereiding op school
a. verhaal vertellen
b. kringgesprek voeren
Logistieke voorbereiding
c. groepjes maken, zoveel als er begeleiders zijn. Bij meer begeleiders
komt de educatieve waarde van het pad beter tot zijn recht.
d. Informeren van extra begeleiders
e. Kinderen vragen kleren aan te trekken die vies mogen worden.
2.Het schooltuinbezoek
a. Bij de illustraties de spelletjes uitvoeren
b. Doorschuiven van opdracht naar opdracht
De opdrachten zijn genummerd en aangegeven met een hoge stok met
nummer er op. De groepjes beginnen elk bij een ander nummer en
gaan verder met het daaropvolgende nummer. Bv. 3,4,5,6,1,2 --
5,6,1,2,3,4.
c. Afsluiten
3.Verwerking op school
a.Tekening maken
b.Verhalen bedenken
Uitwerking lesprogramma
1. De voorbereiding op school
a)Het verhaal vertellen (bijlage 1)
Het bezoek aan de schooltuin wordt op school geïntroduceerd
door een verhaal te vertellen over een Yoram die een droom had
waarin hij zag wat kleine diertjes allemaal aan het doen zijn.
b)Kringgesprek
Een belangrijk doel van het kleine beestjespad is dat kinderen
hun angst voor kleine diertjes kwijt raken. Het verhaal van Yoram
speelt daar op in. Het verhaal heeft een open einde.. het houdt
op zodra hij droomt.
De activiteit op de tuin is goed voor te bereiden door in het
kringgesprek sleutelvragen te stellen aan de kinderen.
Sleutelvragen zijn open vragen waar kinderen zelf
over nadenken en waar geen goed of fout antwoord op mogelijk is.
Mogelijke sleutelvragen zijn:
* Voor wat voor diertjes zijn jullie bang?
* Welke diertjes komen voor in het land waar je ouders vandaan komen?
* Hebben jullie wel eens een enge droom?
* Wat voor diertjes zou Yoram in zn droom tegenkomen?
* Wat zouden de diertjes van ons vinden?
Logistieke voorbereiding
c)Groepjes maken en begeleiders vragen
Op de tuin doen de kinderen 6 verschillende opdrachten. Telkens
zijn 2 verschillende opdrachten bij elkaar geplaatst, zodat één
begeleider overzicht kan houden over 2 groepen. De kinderen verdeelt
u in 6 groepjes. U zorgt voor drie begeleiders, inclusief u zelf.
d)Informeren begeleiders
Kopieer voor elke begeleider deze lesbrief en geef hen deze een
paar dagen van te voren. Vertel de begeleiders dat ze één
groep meenemen. Leg nadruk op de beleving van de kinderen. Vraag
de begeleiders zich daarom in te leven in het verhaal (bijlage
1) en in te gaan op wat de kinderen kunnen zien op de illustraties.
Belangrijk is dat de materialen weer op hun plaats terug gelegd
worden voor de volgende groep. Eventueel leest de begeleider de
opdrachten voor.
e)Kleding
De kinderen zijn fysiek aan het werk op de schooltuin. Vraag
de kinderen kleren aan te trekken die vies mogen worden.
2. Het bezoek aan de schooltuin
Zodra u op de schooltuin bent neemt elke begeleider één
groep mee naar de zes verschillende opdrachten op de schooltuin.
De opdrachten staan aangegeven met nummers.
Bij de opdrachten laat de begeleider de groep eerst de illustratie
zien en leest de opdracht voor. Het is belangrijk dat de begeleider
kort met de kinderen praat over wat er te zien is op de illustratie.
De begeleider zet de groep aan het werk en helpt kinderen die
er moeite mee hebben. Na afloop van de opdracht zorgt de begeleider
dat de gebruikte materialen weer terugkomen op hun plaats.
Zodra de groep klaar is gaat ze met haar begeleider naar de volgende
opdracht.
Nadat iedere groep alle zes de opdrachten heeft gedaan verzamelt
de leerkracht de groep. Verwerking van het kleine beestjes avonturenpad
vindt plaats op school.
Elke opdracht duurt ongeveer 10 minuten.
3. Verwerking op school
De kinderen hebben tijdens het bezoek aan de schooltuin gezien
wat Yoram heeft gedroomd. Dat vraagt om een verwerking en een
afsluiting.
Hier volgen enige suggesties hoe u de kinderen hiermee verder
aan het werk kan zetten:
a.De kinderen schrijven een brief aan Yoram over wat ze meegemaakt
hebben op de tuin
b.De kinderen maken het verhaal van Yoram samen af. Elk kind kiest
een diertje dat die op de schooltuin heeft gezien en schrijft
daar een verhaaltje over.
c.De kinderen maken een tekening over Yoram in diertjesland
De werkstukken kunt u ophangen in de klas.
Bijlage 1
Kennen jullie Yoram nog? Yoram is
een jongen van 7 jaar. Hij heeft een hekel aan kleine beestjes.
Altijd als hij een beestje tegenkomt maakt hij die dood. Dat
klinkt wel stoer.. maar eigenlijk is Yoram gewoon heel bang!
Ayse, het buurmeisje van Yoram, vindt het stom dat hij de beestjes
dood maakt.
Mieren en duizendpoten
moeten ook leven vindt ze. Ze hebben vast ook een moeder die ze
mist als ze dood zijn. Ayse zoekt vaak beestjes in de bosjes bij
de school. Als de zon lekker warm schijnt kan ze heel lang kijken
naar wat al die beestjes aan het doen zijn. Ze fantaseert dan
over hoe die diertjes leven. Struikelt een duizendpoot nooit over
zijn eigen benen? Is het zwaar om net als een slak je huisje op
je rug te dragen? Stoot een mol nooit zn kop omdat die niks
kan zien?
Op een dag vindt Ayse
een rups die aan een tak hangt. De rups is druk bezig met een
cocon om zich heen te spinnen. Maar wat klinkt daar voor lawaai.
Het is Yoram druk bezig met een vliegenmepper. Hij slaat elke
vlieg dood die hij tegenkomt.
Hou daarmee op
vind je dat leuk ofzo?
Yoram loopt naar Ayse en slaat met een harde klap de rups van
de tak. Ayse duwt Yoram opzij en raapt de rups op.. Het lijkt
alsof de rups heel boos naar Yoram kijkt!
Maar Yoram rent alweer verder met zn vliegenmepper!
Wist die Yoram ook maar hoe die beestjes leven, denkt Ayse.
Diezelfde nacht krijgt
Yoram een droom. Hij wordt heel klein en opeens ziet hij een enorme
rups boven zich
Sorry meneer rups.. ik dacht dat u was vastgebonden..
Jij lelijke diertjesmoordenaar
ga mij maar eens helpen met
mij inspinnen. Yoram doet toch maar wat de rups hem vraagt! In
zijn droom komt hij nog veel meer diertjes tegen. Wil je weten
welke? Je maakt het mee op het kleine beestjes-pad.
Bijlage 2
Bezoek aan de schooltuin
Rond de schooltuin komen de kinderen de onderstaande opdrachten
tegen. Bij elke opdracht is een
a. illustratie (over de droom van Yoram)
b. tekst (wat doet Yoram/ wat is de opdracht?)
c. materiaal om de opdracht te doen.
De slak
Eens kijken wat die slak gaat
doen.. Help ik blijf plakken. Wat zit er nou onder mn schoenen
?
Zoek een slak en zet hem
op de spiegelbak. Hoe beweegt de slak zich? Kun je haar slijmspoor
volgen?
Lieveheersbeestje
Kijk daar, dat zijn van die schattige lieveheersbeestjes.
Maar wat doen ze? Ze verscheuren bladluizen, ze eten ze op met
huid en haar! Zijn ze wel zo lief?
Trek je lieveheersbeestje-mantel aan
en ga op jacht naar bladluizen. Ze zitten op de namaakbladeren.
Haal ze eraf en doe ze in de mand. Hoeveel bladluizen heb je gevonden?
Zet de bladluizen weer terug voor de volgende groep.

De rups
Hee, de rups is vastgebonden door iemand..
Snel bevrijd haar!
Blijf met je vieze handen van me af. Ik ben me net aan het inspinnen
zodat ik vlinder kan worden.
Help de rups met zich in te spinnen.
Maak het daarna weer los voor de volgende groep.

De
mol
Help
een aardbeving. Ik zak in de
grond.. O nee.. ik ga omhoog.
Wat komt daar voor enorm beest omhoog?
Een mol ziet bijna niks. Doe een blinddoek
om en loop langs het touw door het bos. Bij elke knoop is er iets
wat je kunt voelen.
De mier
Hee Yoram weet jij wie ons vriendje heeft
doodgemaakt?Mieren slepen van alles
naar hun mierennest.
Help de mieren en sleep zelf ook beesten,
bladeren en stammetjes naar het nest. Leg het allemaal weer terug
voor de volgende groep.
De duizendpoot
Kijk een hardloopwedstrijd voor duizendpoten.
Struikelen ze niet over hun eigen pootjes?
Ga met je groepje zo staan
als op het plaatje is aangegeven. Loop zo snel als je kunt over
het duizendpoten-pad zonder elkaar los te laten.

|